Obrzędowy Sztambuch
 OBRZĘDY – uświęcone tradycją czynności i zachowania towarzyszące drużynie w jej życiu,co do których mamy pewność,
że są „takie, jak zawsze były”, to działania nieuzasadnione niczym innym jak tylko przekonaniem: „tak musi być”. Wszystkie te zachowania i czynności splecione ze sobą składają się na poczucie szczególnej dumy: OTO NASZA OBRZĘDOWOŚĆ, która słowu „Niezależna” dodaje tajemniczego uroku.
SZTAMBUCH – dawniej kronika rodu, gdzie zapisywano ważniejsze wydarzenia i daty z życia rodzinnego. Był on swego rodzaju „sacrum” rodzinnym przeglądanym z okazji uroczystości i spotkań familijnych, ale także skarbem z dumą pokazywanym szanowanym gościom domu. Praca nad nim była okazją do refleksji nad istotą życia, przemijania, nad dziedziczeniem cech rodzinnych. Wreszcie nad własną tożsamością narodową. Ten zapis rodziny przydatny był następnym pokoleniom – dzieciom i wnukom, które nie musiały znów od początku odkrywać swoich korzeni.
1. Urodziny Drużyny
Jest to obrzęd szczególny, bo warunkujący istnienie drużyny. Raz w roku, w ostatni piątek września odbywa się:
ZBIÓRKA URODZINOWA szczególnie uroczysta, mundurowa z zachowaniem całej obrzędowości drużyny. W swej istocie jest podsumowaniem roku przeszłego i zadecydowaniem o roku następnym. Na zbiórce tej jej harcerki i harcerze oddają drużynowemu swoje „eNki”- znaki przynależności do drużyny.
Odebrać je mogą dopiero w momencie spełnienia urodzinowego obyczaju jakim jest:
OBDAROWANIE SOLENIZANTA czyli drużyny swoim prezentem. Każda harcerka i harcerz przygotowuje sobie wcześniej pewne zobowiązanie, które składa w formie pisemnej na ręce drużynowego. Jest to zobowiązanie indywidualne na rzecz drużyny, a jednocześnie wyrażenie woli aktywnego uczestnictwa w życiu drużyny w następującym roku – do następnej zbiórki urodzinowej, na której druh drużynowy rozliczy każdego z realizacji jego zobowiązania. Niepodjęcie jak i niezrealizowanie zobowiązania jest równoznaczne z rezygnacją z przynależności do drużyny.
2. Rozpoczęcie zbiórki
Obrzęd rozpoczęcia kończy czas luźnego zbierania się harcerek i harcerzy drużyny i wyznacza jej właściwy
początek.
Następuje dokładnie 10 minut po umówionym czasie. Drużynowy lub prowadzący zbiórkę pilnuje czasu
po czym daje znać zebranym dzwoniąc specjalnym dzwonkiem – jeśli zbiórka jest w harcówce lub gwizdkiem
kiedy zbiórka odbywa się w terenie. Sygnał na zbiórkę to: „jeden długi, przerwa, jeden krótki”. Natychmiast po
usłyszeniu sygnału wszyscy stają w pólkolu przy ogniu lub jego symbolu na przemian harcerka obok harcerza trzymając lewą rękę na prawym ramieniu druhny lub druha. Drużynowy lub prowadzący wypowiada zdanie:
NIEKTÓRE SPOTKANIA ZDARZAJĄ SIĘ JEDYNIE RAZ W ŻYCIU
po czym harcerki i harcerze witają się przekazując sobie siostrzany pocałunek w policzek – druhna druhowi, druhna druhnie, druh druhnie lub braterski uścisk dłoni – druh druhowi.
Obrzędu powitania dopełnia wspólne odśpiewanie piosenki drużyny.
Spóźnieni, czyli przychodzący po obrzędzie rozpoczęcia
dosiadając się do kręgu tak, aby jak najmniej przeszkadzać mówią:
WITAJCIE I PRZEPRASZAM – jeśli spóźnienie spowodowane jest ich własnym niedbalstwem.
WITAJCIE I DZIĘKUJĘ – jeśli spóźnienie spowodowane jest obowiązkami szkolnymi, zawodowymi lub rodzinnymi.
3. Piosenka drużyny
"ZWIEWNOŚĆ"
Sł. B. Leśmian, muz. J. Stefański, Z. Stefański
Brzęk muchy w pustym dzbanie co stoi na półce,
Smuga w oczach po znikłej za oknem jaskółce.
Cień ręki na murawie, a wszystko niczyje.
Ledwo się zazieleni już ufa, że żyje
Ref. A jak dumnie się modrzy u ciszy podnóża!
Jak buńczucznie do boju z mgłą się napurpurza!
A jest go tak niewiele, że mniej niż niebiesko,
Nic, prócz tła. Biały obłok z liliową przekreską.
Dal świata w ślepiach wróbla. Spotkanie trwa z ciałem,
Szmery w studni. Ja w lesie, Mgłą byłeś – Bywałem,
Usta twoje w alei, świt pod groblą w młynie,
Słońce w bramie na oścież, Zgon pszczół w koniczynie.
Ref. A jak dumnie się modrzy...
Chód po ziemi człowieka co na widnokresie,
Malejąc, łatwo zwiewną gęstwę ciała niesie
I w tej gęstwie się modli i gmatwa co chwila,
I wyziera z tej gęstwy w świat, i na motyla.
Ref. A jak dumnie się modrzy...
Piosenka ta w poetyckiej przenośni ukazuje ducha i charakter drużyny.
Śpiewana podczas obrzędu rozpoczęcia i w chwilach ważnych i uroczystych dla drużyny.
4. Szyk drużyny
ZASADY ZACHOWANIA SZYKU NDHS:
Zachowanie szyku obowiązuje harcerki i harcerzy drużyny podczas wszystkich zbiórek, uroczystości, wyjść i poruszania się drużyny w mundurach.
Zachowanie szyku, wiedza na temat swojego w nim miejsca, obrzędowego nazewnictwa i obowiązków jest normą stanowioną nie rozkazem, a własną wolą
Wszelkie polecenia dowódcy wykonywane są dwójkami
Znajomość obrzędowego nazewnictwa wszystkich dwójek oraz rodzaj ów ustawień jest obowiązkiem każdej harcerki i harcerza drużyny
Opis znaczenia nazw dwójek jest tajemnicą drużyny
W szyku drużyny obowiązuje obrzędowe odliczanie według klucza:
1. Neska 2. Idiotka 3. Enka 4. Zgrywka 5. Agrafka
6. Lufka 7. Elka 8. Żetenka 9. Nutka 10. Amba
OPIS ZNACZENIA NAZW DWÓJEK
1 - N - „Neska” bo tak jak kawa, chcemy być mocni, nie przesłodzeni i pomagać ludziom w stawianiu ich na nogi
2 - I - „Idiotka” bo dziś tylko idioci myślą o innych, nie o sobie; a my właśnie takimi idiotami chcemy być
3 - E - „Enka” bo to znak naszej drużyny, który nosimy z dumą
4 - Z - „Zgrywka” bo jesteśmy zgrani, lubimy się, nie zdradzamy drużyny dla innych, wiemy co to lojalność i szacunek dla siebie
nawzajem
5 - A - „Agrafka” bo jesteśmy „spięci” z sobą naszymi harcerskimi ideałami, przyjaźnią i przekonaniem, że dobrze nam z sobą
6 - L - „Lufka” bo uważamy, że do luftu z takim życiem bez drużyny
7 - E - „Elka” bo drużyna elektryzuje nas do działania dla innych
8 - Ż - „Żetenka” że ten komendant tak nas nie kocha, a kochać po francusku to „Je t’aime”.
9 - N - „Nutka” bo lubimy pośpiewać na wesołą nutę... i na smutną też
10 - A - „Amba” bo chcemy być ambasadorami tego co w harcerstwie najlepsze w naszym środowisku
5. Przyjęcie do drużyny
Drużynowy trzymając proporzec drużyny prosi o wystąpienie kandydata i mówi:
Harcerze tej drużyny zwykle trzymają się samotnie, dusze swe kryją, o swoim wnętrzu z nikim nie mówią, wiedząc, że to innych nie zajmuje. W ogromnym młynie ziemskim, gdzie bożyszczem jest interes, walka o zbytek i pieniądz, obcując z innymi, mają w oczach
często zgrozę lub krytyczne zdumienie, ale milczą, i spełniając swe obowiązki, baczą tylko, by się nie dać zgnieść, zmiażdżyć.
O dusze swe nie są trwożni: tych zaraza świata nie skazi.
I tak trwają: swoi i obcy zarazem. Czasami znajdują przyjaciół.
Otwierają się na ścieżaj wrota duszne, krzepią się oni wzajem: ideały, marzenia, potrzeby, tęsknice zmieniają się w słowo. Wyrażają ufnie głos swobody, zacisznie się uśmiechają, obcują z naturą i jej Stwórcą, przetwarzają swe harcerskie ideały , aż utworzą czyn, aż wypracują
sobie rzeczywiste, żywe, wedle swej duszy i ideałów bytowanie. To harcerki i harcerze NIEZALEŻNEJ DRUŻYNY HARCERZY STARSZYCH. Chcesz li w szeregi ich wstąpić?
Kandydat odpowiada, jeśli odpowiedź jest twierdząca powtarza za drużynowym słowa roty:
Ja (imię i nazwisko) wstępując w szeregi NDHS daję wam słowo:
- ducha prawego i charakteru mocnego być
- druhem/druhną serdeczną i przyjacielem niezawodnym okazać się
- trudu, pracy i znoju chętnym być uczestnikiem
- twardych praw, reguł i tajemnic drużyny dochować
- pogodą swą i radością życie wam umilać
Drużynowy odpowiada: od tej pory bratem/siostrą naszą i druhem/druhną jesteś!
Podczas wypowiadania roty drużyna przekazuje sobie (od pierwszej osoby z literą N – opiekuna kandydata) z rąk do rąk „N –kę”, po czym drużynowy wręcza ją nowoprzyjętemu.
Piosenka: „Pukając do nieba bram”
Piosenka: „A jednak po nas coś zostanie”. W jej trakcie następuje gaszenie pochodni (świec) w kolejności odwrotnej niż zapalanie.
Drużyna odchodzi z miejsca w szyku drużyny, a nowoprzyjęty pozostaje przy ogniu, jako jego strażnik.
Do NDHS przyjęci mogą być kandydaci po pozytywnym przejściu okresu próbnego (warunki przystąpienia do NDHS) oraz wyrażeniu woli aktywnego w niej uczestnictwa.
Przyjęcia do drużyny dokonuje drużynowy w obecności co najmniej, 10 jej członków – jak 10 punktów Prawa Harcerskiego, jak 10 liter nazwy NIEZALEŻNA
Miejsce obrzędu – wokół krzyża
Szyk obrzędu jest ściśle określony (według planu)
Przebieg obrzędu:
 drużyna w wyznaczonym miejscu oczekuje kandydata, który samodzielnie według określonych wskazówek (plan, mapa, szyfr) dochodzi do celu
drużynowy prosi kandydata o rozpalenie ognia
piosenka „Kwiat ognia”
rozkaz
kolejne zapalanie pochodni (świec) od palącego się ognia z wypowiadanymi tekstami przez harcerki i harcerzy drużyny:
N – jak NASZA wszystkimi ułomnościami naszymi, z którymi zmagać się musimy, ale też i przymiotami, które jako dary Stwórcy
pielęgnować trzeba
I – jak INTELIGENTNA naszą nauką, świata ciekawością, kształtowaniem umysłów naszych, aby innym służyć mogły
E – jak ELITARNA stawianiem sobie wymagań wysokich, co z wielu garstkę nas czyni
Z – jak ZOBOWIĄZANA do przestrzegania norm i ideałów, co w naszym Przyrzeczeniu i Prawie nakazane nam są
A – jak AMBITNA naszymi obowiązkami i danym słowem, co gdy spełnione u innych szacunek budzi
L – jak LUBIĄCA SIĘ wzajemnymi uczuciami przyjaźni i poszanowania, co drogami do skautowego braterstwa są
E – jak EFEKTYWNA naszą pracą i służbą, gdy skutki jej bliźni docenić mogą
Ż – jak ŻARLIWA wiarą i modlitwą naszą do Stwórcy naszego, którego słowa: „komu więcej dano od tego będzie więcej żądane” serca
nasze wdzięcznością napełniają
N – jak NATCHNIONA pomysłami naszymi szalonymi, co obietnicą przygód niezwykłych zdawać się mogą
A – jak AKURATNA do wszelkich żartów, śmiechu, radości, śpiewu, co widomym znakiem ducha swobody i myśli niesfornych acz
prawych być może.
6. Barwy drużyny
GAWĘDA O NASZYCH BARWACH
Jesteś młodym człowiekiem. Masz swoje przekonania, zapatrywania na różne życiowe sprawy. Uznajesz, że trzeba być uczciwym, żyć godnie i odważnie. Uważasz, że trzeba otwarcie mówić: czarne jest czarne, a białe jest białe. Jesteś harcerzem.
Znasz Prawo Harcerskie i uważasz, że jest Ono mądre i należy go przestrzegać. Wiesz, co dzisiaj znaczy być rycerskim i odważnym – masz na ten temat swoje zdanie. Twierdzisz, że trzeba w każdej sytuacji być prawdziwym i dotrzymywać słowa, które się wypowiedziało. Pełnisz funkcję. Kierujesz grupą młodych ludzi. Wiesz, że to, jakimi ludźmi będą oni, w dużej mierze zależy od Ciebie. Wiesz także, że najlepszym sposobem ich wychowania jest Twój własny, osobisty przykład, że powinieneś być jak najbliższy ideału. Jesteś chrześcijaninem. Wokół siebie dostrzegasz mnóstwo zła, wiesz, że trzeba z nim walczyć. Wiara daje Ci środki do tej walki. Ale stawia też wymagania moralne. Uznajesz je w duchu za słuszne, mądre i dobre. Sądzisz, że trzeba im się podporządkować.
Żyjesz między ludźmi. Złymi i dobrymi. Zaradnymi i zagubionymi w życiu. Różnymi. Niektórzy z nich oczekują czegoś od Ciebie, domagają się, żądają. Niekiedy spełniasz te oczekiwania i ulegasz, nawet wbrew sobie. Usprawiedliwiasz się przed sobą różnie. Bierzesz udział w imprezie, o której wiesz, że jest fasadowa. Nie akceptujesz jej treści, ale idziesz, bo chcesz mieć spokój w szkole, pracy, na studiach. Nie idziesz na inną imprezę, bo komuś może się to nie spodobać... A Ty nie chcesz się narażać.
Uważasz, że nie powinieneś czegoś zrobić, nie masz na to ochoty – ale robisz to dla „świętego spokoju”, bo taka jest tradycja,
bo taki jest zwyczaj, bo by krzywo patrzyli. Wpajasz swoim młodszym harcerkom i harcerzom zasady i ideały, chcesz, żeby w nie wierzyli. Lecz, gdy rozmawiasz z władzami, dyrektorem, przełożonymi, zgadzasz się na różne ustępstwa. Żeby tylko nie robili kłopotów, żeby zgodzili się na obóz, żeby nie zwolnili z funkcji. Mówisz, że to dla dobra ludzi, którym przewodzisz.
Kiedy żądają od Ciebie deklacji, czy jesteś za tym, czy za tamtym – starasz się tego uniknąć, lawirujesz, odpowiadasz wymijająco.
Gdy nadal naciskają – po prostu kłamiesz...W imię „mniejszego zła”, dla jakichś wyższych racji.
Okazuje się często, że u Ciebie białe nie jest już białe, lecz szare. I czarne jest szare. Białe jest czarne. Szare jest szare w różnych odcieniach. Idziesz na ustępstwa kompromisy. Życie jest pełne kompromisów. Ale mogą być one uczciwe, albo nie. Honorowe lub niegodne. Gdzie jest granica kompromisu, której nie można przekroczyć, aby zachować miano człowieka, harcerza, chrześcijanina? Gdzie leży ta granica?
7. Kłótnia w drużynie
Obrzęd ten służyć ma uczciwemu i całkowitemu rozwiązywaniu spraw spornych, jakie mogą się zdarzyć harcerkom i harcerzom drużyny.
1. KONFLIKT NA FORUM CAŁEJ DRUŻYNY:
Gdy dyskusja przybiera na sile i zaczyna przypominać kłótnię – drużynowy lub prowadzący zbiórkę wypowiada głośno słowa:
"Waszych słów naprawdę szkoda."
na co reszta drużyny odpowiada: "Przecież to jest wszystko woda."
W obrzędzie tym słowo „woda” nie ujmuje nic z tematu, który toczyła się kłótnia. Jest tylko uzmysłowieniem płynącego czasu, którego szkoda na prowadzenie jałowych sporów. Spór rozstrzyga drużynowy lub prowadzący zbiórkę.
2. KONFLIKT MIĘDZY DWIEMA OSOBAMI:
Gdy konflikt zachodzi między dwiema osobami – osoby te udają
się w odosobnione miejsce, gdzie rozmawiają. Do wspólnej rozmowy zaprasza starszy młodszego, lub harcerz harcerkę. Przed rozmową powinna być chwila ciszy dla pozbierania myśli. Rozmówcy mówią tylko o sobie, odpowiadając na pytania:
Co mogłem zrobić, aby nie dopuścić do kłótni?
Czy rzeczywiście miałem rację?
Czy stać mnie na kompromis?
Co złego we mnie mogło doprowadzić do kłótni?
Osoby nie skupiają się na sprawie, która była podłożem konfliktu – lecz na swoich negatywnych zachowaniach, aby móc je wyeliminować.
W tym trudnym obrzędzie ważne są chęci, zrozumienie drugiej osoby, oraz umiejętność wybaczenia. Rozmowa toczy się do momentu, aż obie strony sobie wybaczą i nie będą czuły do siebie urazy. Rozmowa kończy się siostrzanym pocałunkiem lub braterskim uściskiem dłoni.
Sens tego obrzędu polega na tym, że niezależnie od ilości zwaśnionych, źródła konfliktu, czy beznadziejności sytuacji NIE WOLNO KOMUKOLWIEK WYJŚĆ I ZATRZASNĄĆ DRZWI ZA SOBĄ!
8. Proporzec drużyny
PROPORZEC DRUŻYNY jest jej symbolem i znakiem otaczanym szczególną czcią i szacunkiem. Ma swoje ustalone miejsce w izbie obrzędowej i szyku drużyny. Towarzyszy drużynie we wszystkich jej najważniejszych chwilach i uroczystościach. Noszenie go przysługuje tylko osobom wyróżnionym i jest formą nagrody.
SYMBOLIKA ZNAKU DRUŻYNY:
Okrąg – przez starożytnych uważany za kształt doskonały jest znakiem doskonałości ku której „całym życiem” dążymy, oznacza również krąg ludzi, przyjaciół połączonych wspólnotą ideałów i marzeń
Strzałki – mimo, że jesteśmy zamkniętym kręgiem ludzi otwieramy się na zewnątrz do ludzi i świata swoją ciekawością, chęcią poszukiwania właściwych dróg, swoją wrażliwością na bliźnich, pomocą, służbą...
Lilijka – znak wierności ideałom Prawa i Przyrzeczenia Harcerskiego
Oko Opatrzności – herb Boguszowic – naszego miejsca zamieszkania i pełnienia harcerskiej służby, znak naszej więzi ze środowiskiem, a także tego, że wszyscy jesteśmy równi, a innych postrzegamy tak samo, jak siebie
Kolory
Biały i czarny – barwy drużyn boguszowickich
Czerwony – harcerki
Zielony – harcerze
Brązowy – ziemia i twarda rzeczywistość, w której staramy się walczyć z wszystkimi przeciwnościami losu
Błękitny – niebo – Dom Boga, ku któremu zmierzamy, a także znak wolności, swobody i myśli niezależnej
Żółty – słońce, które co rano budzi nas nowego oby nie zmarnowanego dnia
Granatowy – niebo nocy, która wprowadza nastrój tajemnicy i niezwykłości naszych poczynań
Węzełek – przypomnienie o codziennym dobrym uczynku
9. Izba obrzędowa
Izba obrzędowa jest jak Księga. Prowokuje harcerki i harcerzy do odczytania swoich mądrych treści i przesłań. Aby uchwycić całe bogactwo znaczeń w jej architekturze ukrytych - trzeba żyć i pracować rytmem drużyny na tyle długo, by myśleć i odczuwać jak jej zatroskany gospodarz dbający o jej piękno i porządek.
Izba obrzędowa ma swój ustalony porządek, który zachowany musi być przed i po każdej zbiórce drużyny.
Miejscami szczególnymi izby są:
Kapliczka drużyny – miejsce modlitw
Prawo i Przyrzeczenie Harcerskie – nasze normy postępowania
Proporce – symbole naszych drużyn
Portret dh.Wicher – znak naszej wdzięczności i pamięci
Kominek – miejsce przy którym dzieją się rzeczy najważniejsze dla harcerek i harcerzy drużyny, będące odwzorowaniem obozowego kręgu ognia:
O drzewo, czystość i porządek w kominku i wokół niego dba strażnik ognia
Na płycie kominka stać mogą jedynie obrzędowy świecznik i „zapałki”
Utrzymywanie ognia w kominku podczas zbiórki jest wyłącznym obowiązkiem mianowanego strażnika
OBOWIĄZKIEM WSZYSTKICH HARCEREK I HARCERZY DRUŻYNY JEST DBANIE O WŁAŚCIWY WYGLĄD IZBY, PRZESTRZEGANIE JEJ REGUŁ, WŁAŚCIWE JEJ WYKORZYSTANIE ORAZ ZACHOWANIE JEJ DUCHA
10. Rozpalenie ognia w drużynie
Za przygotowanie stosu ogniskowego, obrzędowego świecznika i „zapałek” odpowiada strażnik ognia z poprzedniej zbiórki
O obrzędzie rozpalenia ognia decyduje drużynowy lub prowadzący zbiórkę.
Przebieg obrzędu:
ogień rozpala osoba wyróżniona przez drużynowego lub prowadzącego zbiórkę
drużynowy lub prowadzący mianuje strażnika ognia
w czasie rozpalania drużyna stojąc w kręgu śpiewa piosenkę „Kwiat ognia”
rozpalenie ognia polega na rozpaleniu stosu ogniskowego lub jeśli ognisko już płonie przeniesieniu płomienia za pomocą „zapałki”
na obrzędowy świecznik
dla rozpalenia ognia drużynowy lub prowadzący wręcza tylko jedną zapałkę – od niej trzeba rozpalić ogień bez możliwości
powtarzania
Pod koniec zbiórki strażnik ognia przenosi płomień i zapala świecę przy kapliczce
Strażnik ognia jest odpowiedzialny po zakończeniu zbiórki za czystość i porządek w palenisku i wokół kominka
Przebieg obrzędu drużyna zachowuje podczas zbiórek wyjazdowych i obozów
11. Urodziny w drużynie
Urodziny harcerek i harcerzy drużyny to chwile bardziej luźnych, ale też i bardziej „smacznych” spotkań w kręgu przyjaciół. Urodziny odbywają się, na jednej w miesiącu, zbiórce drużyny bez względu na ilość solenizantów. Termin takiej zbiórki ustala cała drużyna.
Prezentem, na który składa się cała drużyna jest: rogatywka -"kurzydłówka"
Prezent mogą otrzymać tylko harcerki i harcerze przyjęci do drużyny, a nie posiadający jeszcze takiego prezentu.
Życzeniami urodzinowymi są obdarowywani wszyscy solenizanci. Osobą odpowiedzialną za zorganizowanie prezentu jest harcerka lub harcerz ostatnio obdarowany „kurzydłówką”
Solenizant dla swoich gości przygotowuje przepis i produkty do specjalnej potrawy – grillowanej, gotowanej w kociołku lub pieczonej na ogniu, którą na zbiórce urodzinowej wszyscy wspólnie przyrządzają i delektują się nią.
Zadaniem solenizanta jest pozostawienie przepisu do URODZINOWEJ KSIĘGI KUCHARSKIEJ DRUŻYNY.
12. Modlitwa w drużynie
Wspólna modlitwa harcerek i harcerzy NDHS wypływa z ich przekonań, wiary, szacunku dla Stwórcy, niezmiennego zachowania i przestrzegania od chwili powstania drużyny treści Prawa Harcerskiego z jego pierwszym punktem, który brzmi:
HARCERZ SŁUŻY BOGU I POLSCE I DLA NICH SUMIENNIE SPEŁNIA SWOJE OBOWIĄZKI
Obrzęd modlitwy w drużynie jest jednocześnie obrzędem zakończenia zbiórki. Pod koniec zbiórki strażnik ognia przenosi płomień na świeczkę pod kapliczkę. Drużyna stając wokół kapliczki i trzymając się za ręce śpiewa zwyczajowo: „Idzie noc” lub inną śpiewaną modlitwę zaproponowaną przez prowadzącego.
Modlitwą przed posiłkiem drużyny jest piosenka:
Pobłogosław Panie!
Z Wysokiego Nieba!
Co by na tym stole,
Nie zabrakło chleba!
Nie zabrakło chleba,
Nie zabrakło gruli!
Ani tej miłości,
Do Twojej Matuli!
Śpiewana na melodię „Jadą, jadą sanie” zespołu „Skaldowie”
Modlitwą może być również inna (własna) przyśpiewka nosząca znamiona mądrej formy prośby lub podziękowań do Boga.
Ważną i znaczącą tradycją modlitewną NDHS jest organizacja harcerskich mszy świętych.
|
|
